15 красавіка ва ўсім свеце адзначаецца Міжнародны дзень культуры. Гэта свята тых, хто стварае, захоўвае і перадае наступным пакаленням мастацкія і духоўныя каштоўнасці. Для Навагрудка культура – гэта не проста слова, а сапраўдны генетычны код, увасоблены ў архітэктуры, песнях і, канечне, унікальных рамёствах. Адным з самых яркіх сімвалаў навагрудскай самабытнасці сёння з’яўляецца выцінанка-выбіванка – мастацтва, якое дзякуючы працы адданых людзей атрымала другое жыццё і стала нематэрыяльнай гісторыка-культурнай каштоўнасцю Беларусі.
Калі мы гаворым пра адраджэнне гэтага тонкага майстэрства, то зараз гэтым займаецца народны майстар Беларусі, кіраўнік народнага клуба майстроў народнай творчасці «Каляровая альтанка» раённага аддзела рамёстваў Наталля Клімко. А адрадзіла гэту тэхніку Ніна Пятроўна Шурак.
Выцінанка-выбіванка – гэта не проста выразанне з паперы. Гэта філігранная работа, дзе ўзор не толькі выразаецца нажніцамі, але і «выбіваецца» спецыяльнымі металічнымі інструментамі. У выніку атрымліваецца ажурнае палотно, якое нагадвае дарагія карункі. Калісьці такія папяровыя фіранкі, сурвэткі і «фігуркі» ўпрыгожвалі кожную сялянскую хату на Навагрудчыне, дадаючы ўтульнасці і святочнасці простаму быту.
Наталля Аляксандраўна зрабіла амаль немагчымае: яна не проста вывучыла тэхніку, а літаральна па крупінках збірала ўзоры. І зараз дзякуючы яе працавітым рукам і бязмежнай любові да Навагрудчыны, «забытая» тэхніка жыве і развіваецца.
Сёння навагрудская выбіванка вядомая далёка за межамі раёна. Яна экспануецца на рэспубліканскіх выстаўках, прэзентуецца на міжнародных фестывалях і выклікае захапленне ў турыстаў. Майстар не толькі стварае шэдэўры сама, але і перадае свае веды вучням, гарантуючы, што нітка традыцыі не абарвецца.
Міжнародны дзень культуры нагадвае нам, што сапраўднае багацце нацыі – у яе каранях. Навагрудская зямля заўсёды была шчодрая на таленты, і прыклад Наталлі Клімко паказвае, як адзін чалавек можа зберагчы цэлы пласт народнай памяці.
Культура Навагрудка – гэта не толькі велічны замак ці старажытныя храмы, музеі, народныя рамёствы, песні, танцы і г.д. Гэта яшчэ і тыя самыя белыя папяровыя карункі на вокнах, у якіх адлюстроўваецца святло нашай гісторыі.
Віншуем усіх работнікаў культуры, майстроў і аматараў мастацтва са святам! Няхай натхненне ніколі не пакідае вас, а наша спадчына жыве ў новых творах і ўдзячных сэрцах нашчадкаў.
